14-16 Μαΐου 2014: Διεθνές Συνέδριο «UNDERSTANDING PERSONS - Ancient, Medieval, and Modern Perspectives From the Christian East»

 

Την ερχόμενη Τετάρτη, 14 Μαΐου ώς την Παρασκευή, 16 Μαΐου, θα πραγματοποιηθεί στο πλαίσιο της διετούς μεταδιδακτορικής έρευνας του μεταδιδάκτορα του Τμήματoς Ποιμαντικής και Κοινωνικής Θεολογίας του ΑΠΘ Dr Alexis Torrance «Μια κριτική αξιολόγηση των Πατερικών προτύπων για τις σύγχρονες θεολογίες του Προσώπου», η οποία χρηματοδοτείται από τη ΓΓΕΤ, διεθνές Συνέδριο με τίτλο : «UNDERSTANDING PERSONS - Ancient, Medieval, and Modern Perspectives From the Christian East».

 

To Συνέδριο συνδιοργανώνεται με το Δίκτυο ΚΕΕΠ και θα συμμετάσχουν σ᾽ αυτό ειδικοί επιστήμονες από όλο τον κόσμο. Φιλοδοξία των διοργανωτών είναι να λειτουργήσει ως ένα workshop γι᾽ αυτό το τόσο σημαντικό και επίκαιρο και στην εποχή μας θεολογικό ζήτημα. Γι᾽ αυτό και στις συνεδρίες της Πέμπτης και της Παρασκευής, που θα πραγματοποιηθούν στο αμφιθέατρο της ΔΙΑΚΟΝΙΑΣ στην Πυλαία, θα υπάρχει μεταφραστικό σύστημα για την κατανόηση των ξενόγλωσσων εισηγήσεων και τη συμμετοχή των συνέδρων στις συζητήσεις που θα επακολουθήσουν.

 

Επισημαίνεται ότι η εναρκτήρια διάλεξη θα πραγματοποιηθεί από τον μητροπολίτη και ομότιμο καθηγητή του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης Κάλλιστο Ware, έναν από τους σημαντικότερους ορθόδοξους θεολόγους της εποχής μας, στην αίθουσα συνεδριάσεων της Θεολογικής Σχολής την Τετάρτη 14 Μαΐου.

 

Στους μεταπτυχιακούς φοιτητές που θα το παρακολουθήσουν θα χορηγηθούν σχετικές βεβαιώσεις.

 

Αφίσα - Πρόγραμμα

SUMMER SCHOOL Studies in Orthodox Theology 25–31 August 2013 

 

ARISTOTLE UNIVERSITY OF THESSALONIKI

SCHOOL OF PASTORAL AND SOCIAL THEOLOGY

LIFELONG LEARNING UNIT

SUMMER SCHOOL COURSE

 “STUDIES IN ORTHODOX THEOLOGY”

The School of Pastoral and Social Theology of the Aristotle University of Thessaloniki organizes a short and comprehensive programme of one week courses at the Macedonian city of Veroia, where St Paul’s podium and a multitude of byzantine churches and monasteries.

The Course has been planned in order to present and promote the educative riches of Orthodox Theology and its cultural treasure.

LOCATION: Veroia, at the privately owned site of the Aristotle University of Thessaloniki.

TARGET GROUP: The Course is addressed to all interested undergraduate and post-graduate students currently enrolled in an academic institution, both from Greece and abroad, who wish to gain a deeper understanding and experience of Orthodox theological writings and spirituality.

COURSE AIM: The purpose of the Course is to offer a series of foundational lessons in Orthodox Theology by combining knowledge based understanding and direct, personal, cultural interaction with the local tradition. The lessons will address the key disciplines of Orthodox Theology: Biblical Studies (Old and New Testament), Patrology and Hagiology, Church History, Dogmatics and Ecumenical Relations, Liturgics and the Christian Arts, Canon Law, Pastoral Care and Christian Sociology, Christian Ethics. It is expected that, upon successful completion of the Course, the students will have acquired a broad and general overview of the major fields of Orthodox Theology, as well as a basic understanding of Orthodox Spirituality and the culture that emerges from it.

STRUCTURE OF THE COURSE: Four hours of instruction will be offered daily (4 Χ 7=28 classroom hours). Sessions will begin on Sunday morning with a visit to an Orthodox Church, where we will attend the Divine Liturgy. The Course will conclude on Saturday afternoon with a Farewell Social. The program also includes some excursions to archeological sites and museums, as well as a social event with ecclesiastical and other local constituents of the city. In addition, it is possible that, during the late evening hours, after the scheduled teaching sessions, other educational activities may be introduced by the instructors, ones that will supplement the teaching sessions.

The teaching sessions consist of the following units:

I) The Exegesis of Holy Scripture (Old and New Testament) on select biblical texts according to the patristic tradition. Detection of forerunner use of later hermeneutical methods by the Fathers of the Church and accentuation of the possibility of hermeneutical renewal and deeper theological understanding through patristic interpretation.

II) Patrology and Hagiology with the study of significant chapters of the Orthodox literary tradition. Select presentation of patristic theology and the ways in which it responds to contemporary spiritual issues.

III) Church History with highlighting the major historical events of the Byzantine culture and of the Orthodox Hellenism.

IV) Dogmatics and Ecumenical Relations with the interpretation of select dogmatic and symbolic texts, including a focus on the Orthodox witness in contemporary theological dialogues.

V) Liturgics and the Christian Arts with a presentation of the Orthodox ecclesiastical tradition from a liturgical, worship, aesthetic and architectural perspective, including visits to Byzantine monuments. An introduction to the art of chant.

VI) Canon Law with reference to ecclesial institutions and organisms.

VII) Pastoral Care and the Sociology of Christianity with a presentation of the patristic understanding of social issues and pastoral care.

VIII) Christian Ethics according to the teaching of the Fathers and in reference to the contemporary challenges.

Emphasis will be given on the inter-thematic and multifaceted presentation of the topics and its connection with the contemporary orthodox reality and the local culture, monumental, customary, and ecclesial. To this end, beyond the tours scheduled to take place during the teaching sessions, additional (optional) opportunities will be offered for participation in first hand experiences, such as the attendance at vespers at the skete of St John the Forerunner, where St Gregory Palamas resided, visits to archaeological sites etc.

PERIOD: Sunday 25 – Saturday 31 August 2013

STUDY-LOAD AND CREDITS: Attendance and successful completion of the Course awards participants 2 ECTS and a Certificate of Further Education.

FEE: 250 euro per person

OVERSIGHT COMMITEE: Assoc. Prof. Dr Kyriakoula Papademetriou (academic director of the course), Prof. Dr Athanasios Karathanasis (president of the School), and Assoc. Prof. Dr Symeon Paschalidis.

ACCOMODATION: Electronic addresses, with regard to accommodations and transfers, will be posted soon so that students may directly make arrangements for their participation.

APPLICATION DEADLINE: August 20, 2013

INFORMATION: www.past.auth.gr,  www.diaviou.auth.gr

CONTACT: info@past.auth.gr, kyp@past.auth.gr, dimosthek@yahoo.gr, fgermani@past.auth.gr


The full courses programm is here

Θεολογία Διαλεγόμενη - Εκδήλωση στην Κοζάνη

Τη  Δευτέρα 4 Απριλίου 2011 το περιοδικό ΛΕΙΜΩΝΑΡΙΟΝ, της Ιερ.Μητροπόλεως Σερβίων και Κοζάνης, σε συνεργασία με την ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΘΕΟΛΟΓΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ, της Ιεράς Μητροπόλεως Δημητριάδος, διοργάνωσε ημερίδα με θέμα: Θεολογία διαλεγόμενη - Το έργο και οι εκδόσεις της Ακαδημίας Θεολογικών Σπουδών.

Τις εργασίες της ημερίδας χαιρέτισαν ο Σεβ. Μητροπολίτης Σερβίων και Κοζάνης κ.Παύλος και ο συντονιστής της Ακαδημίας κ. Παντελής Καλαϊτζίδης.
    Ο Σεβασμιότατος στο χαιρετισμό του αναφέρθηκε στην αγωνία τόσο της Ακαδημίας όσο και του περιοδικού «Λειμωνάριον» να αφουγκράζεται το σύγχρονο θεολογικό  προβληματισμό και να δίνει τη δυνατότητα μιας σοβαρής θεολογικής σπουδής στο εκκλησιαστικό σώμα.
    Ο κ. Καλαϊτζίδης στο χαιρετισμό του τόνισε πως η Ακαδημία Θεολογικών Σπουδών λειτουργεί, εδώ και 10 χρόνια, ως ένα ανοιχτό εργαστήρι σκέψης και διαλόγου της Εκκλησίας με τη διανόηση και την κοινωνία, οργανώνοντας με τη μορφή του ανοιχτού πανεπιστημίου ετήσιους θεματικούς κύκλους σπουδών, σεμινάρια, διεθνή συνέδρια και εκδόσεις. Ο κ. Καλαϊτζίδης αναφέρθηκε στα θέματα τα οποία μελέτησε η Ακαδημία τα παρελθόντα έτη και ιδιαίτερα στο πρόγραμμα της φετινής χρονιάς. Στο πλαίσιο των συγκαιρινών προκλήσεων οικονομικών- κοινωνικών  διερευνάται  ποιός ο ρόλος της Εκκλησίας στην εδραίωση της παγκόσμιας ειρήνης και της κοινωνικής δικαιοσύνης.

     

Στην ημερίδα εισηγήθηκαν οι:
α. Ο κ. Μιλτιάδης Κωνσταντίνου, καθηγητής της Θεολογικής Σχολής Α.Π.Θ.
β. Ο κ.Παναγιώτης Βολάκης, εκπαιδευτικός θεολόγος υπ. Διδ.Αγιολογίας και
γ. Ο κ.Θεόφιλος Αμπατζίδης, εκπαιδευτικός θεολόγος υπ. Διδ.Θεολογίας.

     Ο κ.Κωνσταντίνου στην εισήγησή του έκανε μια ιστορική αναδρομή του διαλόγου της εκκλησίας με το θεολογικό χώρο ξεκινώντας απότη γνωστή εγκύκλιο του Οικουμενικού Πατριαρχείου το 1920 μέχρι το συνέδριο της Ακαδημίας Θεολογικών Σπουδών με θέμα: «Αναταράξεις στη μεταπολεμική θεολογία. Η Θεολογία του ‘60».

    Ο κ. Βολάκης τόνισε πως η ίδρυση και η λειτουργία της Ακαδημίας Θεολογικών Σπουδών μεταξύ άλλων και την ανάγκη κοινωνίας και ανατροφοδότησης των Θεολόγων και παρουσίασε τα πρακτικά των προγραμμάτων δύο ακαδημαϊκών ετών. Του 2000-2001 με θέμα εκκλησία και εσχατολογία, και του 2003-2004 με θέμα «Φύλο και Θρησκεία- Η θέση της γυναίκας στην Εκκλησία».

Ο κ.Βολάκης τόνισε τη σημασία της ενασχόλησης της Ακαδημίας με πρώτο θέμα την εσχατολογική κατανόηση της εκκλησίας και το καίριο ερώτημα για την ταυτότητά της και την παράδοξη και  αντινομική θέση των χριστιανών μέσα στον κόσμο και την Ιστορία. Η διάκριση του φύλου στην Εκκλησία, το δεύτερο θέμα, που παρουσίασε ο κ.Βολάκης επαναπροσδιορίζεται μέσα από την εσχατολογική δυναμική της Εκκλησίας. Η ‘εν Χριστώ’ ενότητα νοείται ως συμμετοχή όλων στη ζωή της κοινότητας με βάση τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά και χαρίσματά τους.
     Ο κ.Αμπατζίδης παρουσίασε τα θέματα «Ορθοδοξία και Νεωτερικότητα» και «Ισλάμ και φονταμενταλισμός- ορθοδοξία και παγκοσμιοποίηση». Ο κ.Αμπατζίδης τόνισε ότι τα θέματα αυτά είναι συνέχεια της εσχατολογικής προβληματικής της Ακαδημίας και οτι ο διάλογος ορθοδοξίας και νεωτερικότητας παραμένει ουσιαστικά ζητούμενο και ένα καίριο ζήτημα σήμερα είναι ο ρόλος της ορθόδοξης χριστιανικής Εκκλησίας στη νεωτερικότητα. Η προσπάθεια της Ακαδημίας για το διάλογο θεολόγων και κοσμικών διανοουμένων και το άνοιγμα της τοπικής Εκκλησίας της Δημητριάδος στη θύραθεν διανόηση αποτελεί μία από τις ελάχιστες προσπάθειες υπέρβασης της αμοιβαίας άγνοιας  και καχυποψίας προκειμένου να διερευνηθεί, αν υπάρχει ριζική ασυμβατότητα των δύο μεγεθών (ορθοδοξίας και νεωτερικότητας) ή αν αντίθετα ιστορικές συγκυρίες στάθηκαν εμπόδιο στο διάλογο και τη συνάντησή τους.
     Την εκδήλωση έκλεισε με παρέμβασή του ο Μητροπολίτης Δημητριάδος κ. Ιγνάτιος, ο οποίος ευχαρίστησε το Μητροπολίτη Σερβίων και Κοζάνης κ.Παύλο για τη συνεργασία αυτή, και υπογράμμισε το χρέος όλων μας για την πορεία της θεολογίας, η οποία καλείται, σε κάθε εποχή και ιδιαίτερα σε περιόδους κρίσης, να λειτουργήσει ως η προφητική φωνή για την επανεύρεση της αυτοσυνειδησίας της Εκκλησίας.

 
Η Συντονιστική Επιτροπή του «Λειμωναρίου» και
η Ακαδημία Θεολογικών Σπουδών

Διεθνές Συνέδριο, 3-6 Ιουνίου 2010



Το Διεθνές συνέδριο με θέμα «Νεο-πατερική σύνθεση ή Μετα-πατερική θεολογία: Το αίτημα της συναφειακότητας στην ορθοδοξία» (3-6 Ιουνίου), θα καλυφθεί ζωντανά από το διαδικτυακό τηλεοπτικό κανάλι www.intv.gr , και θα υπάρχει ταυτόχρονη μετάφραση (ελληνικά-αγγλικά).

3-6-2010

Νεο-πατερική σύνθεση ή «Μετα-πατερική» Θεολογία: Το αίτημα της θεολογίας της συνάφειας στην Ορθοδοξία Διεθνές Συνέδριο (με ταυτόχρονη μετάφραση στα ελληνικά / αγγλικά) στο Συνεδριακό Θεσσαλίας, Βόλος, 3-6 Ιουνίου 2010 με την παρουσία κορυφαίων Ορθοδόξων Θεολόγων απ' όλο τον κόσμο Η Ακαδημία Θεολογικών Σπουδών σε συνεργασία με το Πρόγραμμα Ορθοδόξων Σπουδών του Fordham University (Νέα Υόρκη), την Έδρα Ορθοδόξου Θεολογίας του Πανεπιστημίου του Münster (Γερμανία) και το Ρουμανικό Ινστιτούτο Διορθοδόξου, Διαχριστιανικού και Διαθρησκειακού Διαλόγου (INTER) Cluj-Napoca οργανώνει διεθνές συνέδριο με θέμα: Νεο-πατερική σύνθεση ή «Μετα-πατερική» Θεολογία: Το αίτημα της θεολογίας της συνάφειας στην Ορθοδοξία. Το συνέδριο αυτό εντάσσεται στο πλαίσιο του φετινού προγράμματος της Ακαδημίας με γενικό θέμα: Η Ορθοδοξία στον 21ο αιώνα. Ο 20ος αιώνας υπήρξε για την Ορθοδοξία μια περίοδος σημαντικών αλλαγών και ανακατατάξεων. Για πρώτη φορά, έπειτα από πολλούς αιώνες, με την αφορμή της οικουμενικής κίνησης και στο πλαίσιο κυρίως της ορθόδοξης διασποράς, η ορθόδοξη θεολογία βγήκε από την εσωστρέφεια και την ομολογιακή της περιχαράκωση ερχόμενη σε διάλογο με τις άλλες μεγάλες χριστιανικές παραδόσεις και με τις προκλήσεις του μοντέρνου κόσμου. Αυτή η ελπιδοφόρα πορεία ανανέωσης της Ορθοδοξίας συνδέθηκε στενά με τη λεγόμενη «νεο-πατερική σύνθεση» και με μεγάλα θεολογικά αναστήματα όπως ο π. Γεώργιος Φλωρόφσκυ, ο Βλαδίμηρος Λόσκι, και τη συμβολή Ελλήνων θεολόγων όπως ο Νίκος Νησιώτης, ο Σάββας Αγουρίδης, ο π. Ιωάννης Ρωμανίδης, ο Σεβ. Μητρπολίτης Περγάμου Ιωάννης Ζηζιούλας, ο Χρήστος Γιανναράς, κ. ά. Η ορθόδοξη θεολογία έχει συχνά χαρακτηρισθεί ως παραδοσιακή, παραπέμποντας έτσι στη βασική πηγή εμπνευσής της και το πλαίσιο διαμόρφωσής της. Πρόκειται για την πλούσια πατερική της παράδοση, η οποία συχνά τείνει να απολυτοποιείται σε ένα είδος μοναδικού, αν όχι και αλάθητου, κριτηρίου αλήθειας και «ορθοδοξίας». Παρατηρείται έτσι στις μέρες μας το φαινόμενο η ορθόδοξη θεολογία να θεολογεί προσκολλημένη σε μεθόδους και αρχές που προϋποθέτουν ένα τελείως διαφορετικό κοσμοείδωλο, όπως αυτό λ.χ. της βυζαντινής εποχής, ενώ η γλώσσα και ο λόγος της συνδέεται σε μεγάλο βαθμό, αν όχι και αποκλειστικά, με τις κατηγορίες σκέψης της ελληνικής φιλοσοφίας και οντολογίας. Σήμερα δεν γίνεται εύκολα αντιληπτό ότι η σπουδαία σε σημασία πατερική παράδοση, δεν υπήρξε ποτέ ένα μονολιθικό, ανιστορικό και αμετάβλητο κατασκέυασμα, αλλά ότι διαρκώς ανακαινιζόταν με τη χάρη του Πνεύματος, προσλάμβάνοντας και αγιάζοντας τα εκάστοτε και εκασταχού νέα πολιτισμικά, κοινωνικά και ιστορικά δεδομένα. Αυτή η δυναμική φαίνεται σήμερα να έχει μάλλον ατονήσει ή και συσκοτισθεί, με αποτέλεσμα η θεολογία να προβάλλει συνήθως ως ένα απηρτισμένο κλειστό σύστημα, έξωθεν ερχόμενο, αν όχι και επιβαλλόμενο, που με τη μεθοδολογία, τη γλώσσα και το λόγο οριστικά και αμετάκλητα ξεπερασμένων εποχών επιχειρεί τάχα να προσφέρει στο σήμερα την «καλή αγγελία» για τη σωτηρία της κτίσης και του ανθρώπου. Οι παραπάνω διαπιστώσεις εισάγουν το κεντρικής σημασίας ερώτημα, για το εάν και κατά πόσο μπορεί η Ορθοδοξία παραμένοντας πιστή στην πλούσια πατερική της παράδοση να διαλεχθεί ή, μάλλον, να σαρκωθεί στον μετανεωτερικό κόσμο του 21ου αιώνα, κατά το πρότυπο του σαρκωνθέντος Κυρίου της, αναλαμβάνοντας έτσι στην πράξη τις θεολογικές, ανθρωπολογικές αλλά και ιστορικές/πολιτισμικές συνέπειες που απορρέουν από το γεγονός της Σάρκωσης. Με άλλα λόγια, το κεντρικό ζήτημα που τίθεται είναι εάν υπάρχει ενδογενώς η δυνατότητα για την ορθόδοξη θεολογία να λειτουργήσει όχι μόνο ως παραδοσιακή αλλά και ως συναφειακή. Το ερώτημα, όμως, αυτό δεν μπορεί να απαντηθεί ούτε εύκολα αλλά ούτε και μονοδιάστατα. Απαιτεί σοβαρή και κυρίως ειλικρινή, χωρίς προκαταλήψεις, εργασία μέσα στους κόλπους της ορθόδοξης θεολογίας, προκειμένου να αναδειχθούν εκ νέου τα στοιχεία εκείνα που συνέβαλαν στη διαμόρφωση της φυσιογνωμίας της πατερικής παράδοσης που για την εποχή της λειτούργησε περισσότερο ως συναφειακή παρά ως παραδοσιακή μορφή θεολογίας. Θα τολμήσει η Εκκλησία να σαρκώσει στο μετανεωτερικό μας κόσμο την αιώνια αλήθεια του Ευαγγελίου, προσλαμβάνοντας κριτικά και δημιουργικά τη σάρκα ακριβώς του μετανεωτερικού κόσμου, και όχι κάποιας μακρινής ή και χιμαιρικής «χριστιανικής» κοινωνίας; Στο Διεθνές Συνέδριο από τις 3 έως τις 6 Ιουνίου στο Βόλο με θέμα: «Νεο-πατερική σύνθεση ή “μετα-πατερική” θεολογία», σύμφωνα με το παρακάτω πρόγραμμα. Στο συνέδριο θα λάβουν μέρος κορυφαίοι ορθόδοξοι θεολόγοι, επίσκοποι, κληρικοί και λαϊκοί, κοσμήτορες και καθηγητέςς ορθοδόξων θεολογικών σχολών απ΄όλο τον κόσμο, που θα λαμπρύνουν με την παρουσία τους την Ακαδημία Θεολογικών Σπουδών, την Μητρόπολη Δημητριάδος και την πόλη του Βόλου. ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΕΜΠΤΗ 3 ΙΟΥΝΙΟΥ 2010 18.00-18.30                 Εγγραφή-Παραλαβή φακέλων 18.30-19.00                 Έναρξη – Χαιρετισμοί Α΄ Συνεδρία Προεδρεύων: Παντελής Καλαϊτζίδης Συντονιστής της Ακαδημίας Θεολογικών Σπουδών 19.00-19.30 Αρχιεπίσκοπος Βολοκολάμσκ Ιλαρίων Alfeyef, Ορθόδοξη Παράδοση και συναφειακή θεολογία 19.30-20.00 Γεώργιος Μαρτζέλος, Καθηγητής στη Θεολογική Σχολή Α.Π.Θ.,Ο ρόλος της συναφειακής θεολογίας στην Ορθόδοξη παράδοση ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 4 ΙΟΥΝΙΟΥ 2010 Β΄ Συνεδρία Προεδρεύων: George Demacopoulos Αν. Καθηγητής, Συνιδρυτής-Διευθυντής του Προγράμματος Ορθοδόξων Σπουδών Πανεπιστημίου Fordham, Νέα Υόρκη 09.00-09.30                 Marcus Plested, Διευθυντής Σπουδών στο Ορθόδοξο Ινστιτούτο του Cambridge, Η εμφάνιση της νεο-πατερικής σύνθεσης: Περιεχόμενο, προκλήσεις και όρια 09.30-10.00 Διακ. Pavel L. Gavrilyuk, Αν. Καθηγητής στο Παν/μιο S. Thomas, Επισκέπτης Καθηγητής στη Θεολογική Σχολή του Harvard, Ο Χριστιανικός Ελληνισμός» του π. Γεωργίου Φλωρόφσκυ: μια κριτική αξιολόγηση 10.00-10.30                 John Behr, Κοσμήτωρ του Θεολογικού Σεμιναρίου Αγίου Βλαδιμήρου, Νέα Υόρκη, Επέκεινα της Νεο-πατερικής σύνθεσης Γ΄ Συνεδρία Προεδρεύουσα: Monica Herghelegiu Επ. Καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο του Tübingen 12.00-12.30                 π. Vladan Pericic, Καθηγητής Πατρολογίας, πρ. Κοσμήτωρ της Θεολογικής Σχολής του Παν/μίου  Βελιγραδίου, Λειτουργική θεολογία και συναφειακή θεολογία την πατερική εποχή και σήμερα 12.30-13.00                 Tamara Grdzelidze, Υπεύθυνη Προγράμματος του Τμήματος “Πίστις και Τάξις”, Παγκόσμιο Συμβούλιο Εκκλησιών, Η συναφειακή διάσταση των Πατέρων της Εκκλησίας στο πλαίσιο της οικουμενικής κίνησης Δ΄ Συνεδρία Προεδρεύουσα: Ελένη Κασσελούρη-Χατζηβασιλειάδη, Διδάσκουσα στο Ελληνικό Ανοικτό Παν/μιο, Επιστημονικός συνεργάτις της Ακαδημίας Θεολογικών Σπουδών, 15.00-15.30                 Daniel Ayuch, Αν. Καθηγητής στο Ινστιτούτο Ορθόδοξης Θεολογίας St. John of Damascus του Παν/μίου του Balamand, (Λίβανος), Η σχέση μεταξύ βιβλικών και θεολογικών επιστημών 15.30-16.00                 John Fotopoulos, Αν. Καθηγητής στο Τμήμα Θρησκευτικών Σπουδών στο Κολέγιο Saint Mary του Παν/μίου Notre Dame, Η.Π.Α, Η ορθόδοξη θεολογία και η ιστορικο-κριτική μέθοδος 16.00-16.30                 Monica Herghelegiu, Επ. Καθηγήτρια στο Παν/μιο του Tübingen, Η ιεραρχική δομή της Εκκλησίας. Κανονικά και βιβλικά θεμέλια μέσα από την προοπτική της συναφειακής θεολογίας Ε΄ Συνεδρία Προεδρεύων: Θεοφ. Επίσκοπος Δυτικής Αμερικής κ. Μάξιμος Εκκλησία της Σερβίας Καθηγητής Θεολογικής Σχολής Πανεπιστημίου Βελιγραδίου 18.00-18.30                 George Demacopoulos, Αν. Καθηγητής, Συνιδρυτής-Διευθυντής του Προγράμματος Ορθοδόξων Σπουδών στο Παν/μιο Fordham (Νέα Υόρκη), Ιστορία, μετα-αποικιακή θεωρία και κάποιες νέες δυνατότητες για την ανάκτηση του παρελθόντος της θεολογίας 18.30-19.00                 Alexei V. Nesteruk, Ερευνητής-Λέκτορας στο Τμήμα Μαθηματικών του Πανεπιστημίου του Portsmouth, Μ. Βρετανία, Επισκέπτης Καθηγητής στο St. Andrews Biblical Theological Institute, Μόσχα, Ορθοδοξία στον αιώνα της επιστήμης: Από τη Νεο-πατερική σύνθεση στη ριζοσπαστική θεολογική δέμευση ΣΑΒΒΑΤΟ 5 ΙΟΥΝΙΟΥ 2010 ΣΤ’ Συνεδρία Προεδρεύων: Βασίλειος Μακρίδης Καθηγητής Κοινωνιολογίας Ορθόδοξου Χριστιανισμού Πανεπιστημίου Erfurt, Γερμανία 09.00-09.30                 Assaad Elias Kattan, Διευθυντής του Κέντρου Θρησκευτικών Σπουδών και Καθηγητής στην έδρα Ορθόδοξης Θεολογίας στο Παν/μιο του Münster, Η επανεξέταση της Ουσιοκρατίας. Ο μύθος μιας μη ερμηνευτικής προσέγγισης στην Ορθόδοξη παράδοση 09.30-10.00 Διάκ. John Panteleimon Manousakis, Επ. Καθηγητής Φιλοσοφίας στο Κολλέγιο Τιμίου Σταυρού, Worcester (Η.Π.Α), Θεός: ον και γεγονός. Στο μεταίχμιο μεταξύ θεολογίας και οντολογίας 10.00-10.30                 π. Δημήτριος Μπαθρέλλος, Δρ. King’s College, Επισκέπτης Καθηγητής στο Ορθόδοξο Ινστιτούτο του Cambridge, εφημέριος Ι.Ναού Αγιάς Σοφίας Ντράφι Ι. Μητροπόλεως Μεσογαίας, Η συστηματική θεολογία ως μια νέα μορφή ορθόδοξης θεολογίας; Ζ΄ Συνεδρία Προεδρεύων: Aristotle Papanikolaou Αν. Καθηγητής, Συνιδρυτής-Διευθυντής του Προγράμματος Ορθοδόξων Σπουδών Πανεπιστημίου Fordham, Νέα Υόρκη 12.00-12.30                 Μητροπολίτης Περγάμου Ιωάννης Ζηζιούλας, Ακαδημαϊκός (Οικουμενικό Πατριαρχείο), Η επικαιρότητα και διαχρονικότητα της Νεο-πατερικής σύνθεσης 12.30-13.00 π. Andrew Louth, Καθηγητής Πατρολογίας Πανεπιστημίου Durham, Μ. Βρετανία, Η αυθεντία των Πατέρων της Εκκλησίας στην προοπτική μιας «μετα-πατερικής ορθόδοξης θεολογίας» Η’ Συνεδρία Προεδρεύων: Κωνσταντίνος Δεληκωνσταντής Καθηγητής Θεολογικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών 15.00-15.30                 Michail Neamtu, Διδάκτωρ Θεολογίας, Senior Fellow, CADI/Eleutheria (Ρουμανία, Η εθνο-θεολογία ως μια ιδιαίτερη περίπτωση της συναφειακής θεολογίας 15.30-16.00 Radu Preda, Αν. Καθηγητής Κοινωνικής Θεολογίας στο Παν/μιο Babes-Bolyai, (Ρουμανία), Ορθόδοξη κοινωνική θεολογία και συναφειακή θεολογία 16.00-16.30                 Aristotle Papanikolaou, Αν. Καθηγητής, Συνιδρυτής-Διευθυντής του προγράμματος Ορθοδόξων Σπουδών στο Παν/μιο Fordham (Νέα Υόρκη), Ορθόδοξος φιλελευθερισμός: Η πολιτική θεολογία μετά την αυτοκρατορική εποχή Θ΄ Συνεδρία Προεδρεύουσα: Tamara Grdzelidze Υπεύθυνη Προγράμματος του Τμήματος “Πίστις και Τάξις”, Παγκόσμιο Συμβούλιο Εκκλησιών, 18.00-18.30                 Peter Bouteneff, Αν. Καθηγητής στο Θεολογικό Σεμινάριο Αγίου Βλαδιμήρου, Νέα Υόρκη , Θεολογίες της απελευθέρωσης: Προκλήσεις για τη σύγχρονη Ορθοδοξία από την πλευρά των θεολογιών της συνάφειας; 18.30-19.00                 Ελένη Κασσελούρη-Χατζηβασιλειάδη, Διδάσκουσα στο Ελληνικό Ανοικτό Παν/μιο, Επιστημονικός συνεργάτις της Ακαδημίας Θεολογικών Σπουδών, Η Φεμινιστική θεολογία και η συναφειακότητά της: Πρόκληση ή ευκαιρία για την Ορθόδοξη Θεολογία; ΚΥΡΙΑΚΗ 6 ΙΟΥΝΙΟΥ 2010 Θεία Λειτουργία στον Ι. Ναό Αναλήψεως του Χριστού Βόλου Αναχώρηση λεωφορείων για Συνεδριακό Θεσσαλίας: 10.45 Ι’ Συνεδρία Προεδρεύων: Assaad Elias Kattan Διευθυντής του Κέντρου Θρησκευτικών Σπουδών και Καθηγητής στην έδρα Ορθόδοξης Θεολογίας στο Παν/μιο του Münster 11.30-12.00                 π. Εμμανουήλ Κλάψης, Καθηγητής της Ελληνορθόδοξης Θεολογικής Σχολής  Τιμίου Σταυρού Βοστώνης, Ευαγγέλιο και πολιτισμοί. Προς μια θεολογία των θρησκειών 12.00-12.30                 Θανάσης Ν. Παπαθανασίου, Δρ. Θεολογίας, Αρχισυντάκτης του περιοδικού Σύναξη, Η ιεραποστολή ως πρόκληση για την ορθόδοξη συναφειακή θεολογία 12.30-13.00                 Παντελής Καλαϊτζίδης, Δρ. Θεολογίας, Συντονιστής της Ακαδημίας Θεολογικών Σπουδών, Προς μια μετα-πατερική θεολογία;

Les Bibles atlantiques: Le manuscrit biblique à l'époque de la réforme ecclésiastique du XIe siècle

Les Bibles atlantiques: Le manuscrit biblique à l'époque de la réforme ecclésiastique du XIe siècle

Université de Genève, 25-27 février 2010 
Les Bibles atlantiques. Le manuscrit biblique à l’époque de la réforme ecclésiastique du XIe siècle
Les Bibles atlantiques, produites entre la moitié du XIe et la moitié du XIIe siècle dans la région de Rome, constituent un genre particulier du manuscrit biblique. Ces manuscrits présentent des caractères spécifiques et un degré plutôt élevé d’uniformité de tous les caractères matériels et textuels. La production et la circulation de ces manuscrits bibliques s’inscrivent dans le mouvement de renouveau moral et spirituel de l’Église au XIe siècle que les historiens appellent couramment la Réforme grégorienne. Avec leurs caractéristiques matérielles et textuelles, les Bibles atlantiques semblent bien répondre à l’exigence des réformateurs romains de définir un modèle qui puisse s’imposer par l’autorité théologique du contenu et par la monumentalité de l’aspect extérieur.
Le Colloque international de Genève représentera la première occasion pour faire le bilan historiographique des recherches consacrées à la production, la circulation et l’emploi des Bibles atlantiques ; il constituera également un moment précieux d’échanges et de confrontation entre les spécialistes et tous ceux qui, dans leurs recherches d’archives et dans les fonds médiévaux, se sont rapprochés de ces manuscrits.
Comme les études les plus récentes l’ont montré, les problématiques liées à la réalisation des Bibles atlantiques, ainsi qu’au contexte de la production, de la circulation et de l’utilisation de ces livres, demandent nécessairement une étude interdisciplinaire de spécialistes en histoire médiévale, en philologie et histoire de la Vulgate, en science de la Liturgie et en histoire du livre manuscrit. Cette manifestation permettra d’aborder le phénomène de la production des Bibles atlantiques selon différentes perspectives d’analyse combinant histoire culturelle, religieuse et matérielle avec le contexte historique et la liturgie. De même, les aspects textuels, codicologiques, paléographies et ornementaux du manuscrit seront largement traités. Le Colloque, principalement axé sur les Bibles atlantiques d’origine italienne, prévoit également des conférences sur la production des manuscrits atlantiques non bibliques, ainsi que sur les manuscrits géants de la Vulgate réalisés au XIe siècle en dehors de l’Italie. Dans les détails, les thèmes abordés dans le Colloque seront les suivants :
Histoire du livre manuscrit. La réalisation d’un manuscrit géant contenant le texte complet de la Vulgate, tel que les Bibles atlantiques, a nécessairement posé plusieurs problèmes d’ordre technique, ainsi que des contraintes liées à d’organisation et à la distribution du travail entre les différents artisans du livre. Les communications pourront concerner : analyse des différents aspects de la production matérielle des Bibles atlantiques ; méthodes et procédés techniques adoptés dans la réalisation des manuscrits monumentaux de la Bible et d’autres manuscrits non bibliques ; organisation et distribution du travail de copie et de l’exécution de l’apparat ornemental ; analyse de la production contemporaine d’autres manuscrits géants de la Bible dans le milieu de réformateurs du XIe siècle ; présentation ponctuelle et détaillée d’exemplaires de Bibles atlantiques et/ou d’autres manuscrits atlantiques encore peu connus et qui présentent un intérêt spécifique.
Philologie biblique et histoire de la Vulgate au XIe siècle. A partir de la recension textuelle des Bibles atlantiques, on souhaite contribuer à l’histoire de la Vulgate au XIe siècle, qui a vu nombre d’innovations en matière de production du livre et de révision du texte biblique. Cette section du Colloque concernera l’établissement du texte biblique contenu dans les Bibles atlantiques et dans d’autres manuscrits bibliques de la même époque, à savoir le choix des livres considérés comme canoniques, la définition de l’ordre des livres bibliques, les critères d’édition de la Vulgate adoptés par les réformateurs romains.
Emploi des manuscrits monumentaux de la Bible. Les Bibles atlantiques, conçues en tant qu’emblème de la réforme ecclésiastique du XIe siècle, sont également employées dans des communautés religieuses bien déterminées, auxquelles elles étaient destinées dès l’origine. Dans le cadre du Colloque on propose d’analyser les circonstances et les modalités d’utilisation du manuscrit biblique de format géant.
La réforme ecclésiastique du XIe siècle et la production du texte biblique. A partir de l’histoire des Bibles atlantiques, on propose d’investiguer sur la vie religieuse locale, sur les rapports hiérarchiques entre les hauts prélats et le clergé, sur l’activité pastorale des évêques qui figurent parmi les promoteurs de la réforme et, en même temps, parmi les commanditaires des Bibles atlantiques. 

Propositions de communications

Les propositions de communication (1000 signes maximum) devront être adressées par courrier électronique avant le 30 septembre 2009 à la personne de contact. Le Comité scientifique donnera une réponse à partir du 15 octobre 2009.

Comité organisateur du Colloque

• Nadia Togni  (Faculté de théologie, Université de Genève)
• Prof. Maurizio Perugi (Faculté des lettres, Université de Genève)
•  Prof. Michel Grandjean (Faculté de théologie, Université de Genève)
•  Françoise Briegel (Maison de l’Histoire, Université de Genève)

Comité scientifique

• Mme Nadia Togni (Faculté théologie, Université de Genève)
•  M. Michel Grandjean (Faculté de théologie, Université de Genève)
•  M. Maurizio Perugi (Faculté des Lettres, Université de Genève)
•  M. Jean-Yves Tilliette (Faculté des Lettres, Université de Genève)
•  Dom Giustino Farnedi (Vice-directeur du Centro storico benedettino italiano, Archives de l’Abbaye de San Pietro à Perugia, Italie)
•  M. Guy Lobrichon (Directeur du Laboratoire d’Histoire, Faculté des Lettres, Université d’Avignon, France)
• Mme Marilena Maniaci (Facoltà di lettere, Università di Cassino, Italie)
•  Mme Giulia Orofino (Facoltà di lettere, Università di Cassino, Italie)

---

Mots-clés

• Giant Bible, The 11th Century Ecclesiastic Reform

Lieu

• Genève (Suisse) (Université de Genève )

Date limite

• mercredi 30 septembre 2009

Contact

• Nadia Togni
  courriel : nadia [point] togni (at) unige [point] ch
  
  Faculté de théologie – Uni Bastions – 5, rue De-Candolle, CH-1211 Genève 4
  
  
  

Source de l'information

• Nadia Togni
  courriel : nadia [point] togni (at) unige [point] ch 

Source:

« Les Bibles atlantiques  », Appel à contribution, Calenda, publié le lundi 24 août 2009, http://calenda.revues.org/nouvelle14257.html